Gebed van toenadering
Goede God,
Uw kinderen zijn overal op aarde
Op zoek naar leven en naar recht.
Wij zoeken het hier,
Bij U, bij elkaar.
Wij zijn hier in het vertrouwen
Dat U ons wel weet te vinden.
Amen.

Kyriegebed
Trouwe God, bron van leven en liefde, wat wij niet allemaal met ons meesjouwen…
Alles wat onaf of beschadigd is, alles wat mislukte, nare berichten, schrik, angst en verdriet… Hebt U er plaats voor?
Overal waar wij vandaan komen is wel wat; misverstand, wantrouwen, onwil of onvermogen, bij mensen die wij kennen, bij organisaties waar wij mee te maken hebben, bij wat wij ‘de politiek’ noemen, nationaal en internationaal.
Kunnen wij bij U klagen over wat wij ’godgeklaagd’ noemen?
Wij danken U dat u ons leerde roepen om ontferming…
Voor de nood in de wereld, voor de nood van onze naasten, uit onze eigen nood roepen wij tot u en zingen:
Heer ontferm U… (lied 299 e)

Gebed van de Zondag
Omdat u ons leven wilde delen, Jezus, willen wij u beter leren kennen.
Omdat wij ons leven niet los willen zien van de liefde waarmee u ons in het leven hebt geroepen, willen wij meer vertrouwd raken met u, God.
Omdat wij niet futloos willen leven, zoeken wij uw energie, Geest van God.
Geef ons woorden, beelden, gedachten en emoties die ons met u verbinden en met elkaar. Door Jezus Christus, onze Heer,
Amen.

Tekst voor de preek: Ester 2,10

Thema: Feest zet de zaak op scherp; let maar op…

Gemeente van onze Heer, Jezus Christus,

1.
In beide Bijbelgedeelten die we vanmorgen gelezen hebben is er iets met feest en iets met verborgen zijn.
En er is iets met ernst, met dreiging en er is iets met ‘aan het licht komen,’ met ‘openbaar worden’.
In Ester en in het evangelie volgens Johannes is er feest, maar met een ernstige ondertoon.

Het boek Ester begint met enorme feesten.
Deze legende verwijst naar het Perzische rijk en de Perzische koning Xerxes en naar de ballingschap van het volk Israël, dat weggevoerd is uit het eigen land en dat als een minderheid van migranten probeert te overleven in de etnische mengelmoes van het gigantische koninkrijk van Ahasveros.
Het verhaal begint met een feest van een half jaar voor de bestuurlijke elite van het land en daarna nog een feest van een week voor alle bewoners van de burcht Susa, het paleis waar koning Ahasveros woont.
Aan het eind van dat laatste feest gaat er iets mis of eigenlijk – voor onze begrippen juist goed – : de mooie koningin Wasti weigert om voor het dronken gezelschap van haar man te verschijnen in een soort van nachtclubshow.
De benevelde heren zijn ontzet, want waar moet dit heen…?
Als dit viraal gaat dan konden alle vrouwen wel eens dezelfde kuren gaan vertonen als koningin Wasti.
Die, wat wij vandaag een heilzame dreiging zouden noemen, willen de feestende en nu ontnuchterde heren voorkomen.

In het evangelie volgens Johannes is Jezus, aan het begin van zijn rondwandelingen, met zijn moeder en met zijn leerlingen te gast op een bruiloft in Kana.
En ook daar dreigt het feest slecht af te lopen: de wijn was bijna op.

2.
In Susa werd koningin Wasti weggestuurd en er komt een soort ‘Koning zoekt vrouw’ op gang. Een zekere Hegai en zijn team gaan als een vroege Yvon Jaspers op zoek naar een nieuwe koningin.
De geselecteerde meisjes krijgen een uitgebreide behandeling in de koninklijke schoonheidssalon, gaan een nachtje logeren in het paleis en delen het koninklijke bed. En eind goed al goed, de koning werd verliefd; Ester verwierf zijn bewondering en genegenheid… weer feest!

Maar… ze noemde zich Ester.
Dat zou een verwijzing naar de godin Isjtar kunnen zijn, een godin uit die streek, maar het klinkt voor joodse, bijbels getrainde oren, als een verwijzing naar het Hebreeuwse werkwoord voor verbergen.
Ester betekent dan; ik ben verborgen.
Ester houdt haar familie, haar identiteit verborgen.

Ester leeft zoals het Turkse jongetje Metin in het boek ‘Wees onzichtbaar’ van Murat Isik dat vorig jaar de Libris literatuurprijs won en nu verfilmd wordt.
Metin leeft met angst en onzekerheid vanwege een tirannieke vader thuis en vanwege zijn Turkse achtergrond op school, in een wijk van Amsterdam, de Bijlmer, waaraan iedereen in de jaren tachtig van de vorige eeuw maar liever voorbij keek.
Het boek beschrijft hoe Metin langzamerhand ‘uit zichzelf’ tevoorschijn komt.

In het evangelie wordt Jezus door zijn moeder aangesproken op wie Hij is en wat Hij kan, maar Jezus reageert geprikkeld: ‘Wat wilt u van me? Mijn tijd is nog niet gekomen…’
Jezus is nog niet zover.
Hij wil nog niet publiek gepresenteerd worden.
Pas later zal duidelijk worden wat de diepe betekenis Jezus aan wijn, brood en wijn, zal geven. Dat is nu nog verborgen.

3.
Onder het sprookjesachtige begin van Ester dreigt een genocide, de moord op het Joodse volk in ballingschap.
Dat kan alleen voorkomen worden als Ester voor de dag komt, zich niet langer schuilhoudt.
De rest van het verhaal van Ester gaat over het risico dat zij moet nemen om uitroeiing van haar volk te voorkomen.
Het boek Ester heet een ‘feestrol’ en wordt gelezen als een verklaring bij het Poerimfeest, het feest van de afwending, de omkering van een dreigend lot.
Maar het gaat over het opkomen voor een grondrecht.
Ester komt op voor het bestaansrecht van haar volk.
Pas als er recht geschiedt en voorgenomen onrecht wordt afgewend dan is er reden tot feest!

4.
Wanneer is Jezus’ tijd gekomen?
Als er recht geschiedt.
Als mensen recht gedaan worden.
En dat begint op die bruiloft; er is toch wijn genoeg, en nog goeie ook.
Bij mensen recht doen hoort dat je het leven met vreugde kunt vieren.
Jezus doet allerlei tekenen: hij ziet zieke mensen en geneest soms iemand, hij ziet mensen die niet meetellen en spreekt ze aan, voor kleine mensen is Hij bereikbaar.
Hij leeft volgens het beeld van de koning die recht doet en recht zet.
Maar de weerstand tegen Jezus groeit.
De rechtvaardige zelf wordt uiteindelijk geliquideerd, hij moet weg, aan het kruis met hem.
Weg met dat recht en die rechtvaardigheid.

5.
Het gebroken brood wordt het symbool van zijn afgebroken leven en de wijn krijgt de lading van leven-dragend bloed dat vergoten wordt, van leven dat niet geteld wordt, onzichtbaar moet worden gemaakt.
Maar dat wordt door God op Pasen recht gezet.
Deze is mijn geliefde Kind klonk het vorige week bij Jezus’ doop in de Jordaan.
God haalt hem boven water, uit de dood terug.
God zet de geschiedenis recht en roept zijn rechtvaardige terug in het leven.
Pas als er recht geschiedt is er feest voor Ester en haar volk, wordt het Poerim, is Jezus’ tijd gekomen.

6.
Vandaag begint de wereldwijde week van Gebed voor de Eenheid van de christenen.
Christenen in Indonesië – een minderheid in het land dat van alle landen de meeste moslims onder zijn inwoners telt – deze christenen maakten de liturgie waaruit de voorzitter van onze Raad van Kerken in Oegstgeest, straks een gebed zal bidden.
De Indonesische broeders en zusters zochten voor deze week een tekst uit het Bijbelboek Deuteronomium uit.
Daarin gaat het over de instelling van de grote Joodse feesten.
En in die tekst gaat het spreken over feesten ineens, bijna ongemerkt, naadloos, over in het spreken over recht en de organisatie van de rechtspraak.
Het thema voor de gebedsweek werd dan ook: ‘Zoek het recht en niets dan het recht’.
Het begint met voorschriften over feesten, maar het draait om recht en niets dan het recht.

7.
Er is iets met feest en iets met verborgen zijn.
En er is iets met ernst, met dreiging en er is iets met aan het licht komen, met openbaar worden.
Ester moet naar voren komen, tegen het onrecht.
Jezus’ tijd was gekomen toen hij de dood achter zich liet.
Het feest van de Rechtvaardige is toen definitief begonnen.

Dát feest maakt dat wij ons niet schuil kunnen houden.
Zoals Ester zich niet verborgen kon houden.
Zoals Jezus groeide in zijn rol en betekenis als Messias.
Christenen wereldwijd zullen zoeken naar recht en niets dan het recht.
Het is in Jezus aan het licht gekomen.
Daarom is het tijd voor feest; kom aan tafel, er is brood er is wijn.

Amen.

Uit de liturgie van de Week van Gebed voor de Eenheid van de Christenen:

Voornemen voor gerechtigheid, barmhartigheid en eenheid
Jezus Christus bidt voor de eenheid van zijn leerlingen. Het offer van zijn leven brengt de wereld gerechtigheid.
Als leden van het lichaam van Christus zijn wij geroepen de weg van Jezus te gaan. Laten we gehoor geven aan zijn roep.
Heilige Geest, maak ons één in ons handelen.

Als leden van het lichaam van Christus zijn wij geroepen om ons leven vrij te houden van de dorst naar geld en bezit, en tevreden te zijn met wat wij hebben.
Laten wij de cirkel van hebzucht doorbreken en leven in eenvoud.
Heilige Geest, maak ons één in ons handelen

Als leden van het lichaam van Christus zijn wij geroepen om vrijheid te verkondigen aan degenen die gevangen zijn of slachtoffer van geweld.
Laten wij hen helpen om waardig te kunnen leven.
Heilige Geest, maak ons één in ons handelen.

Als leden van het lichaam van Christus zijn wij geroepen om gastvrijheid te verlenen aan vreemdelingen.
Laten wij elkaar proberen te overtreffen in respect.
Heilige Geest, maak ons één in ons handelen.

Als leden van het lichaam van Christus zijn wij geroepen om het Goede Nieuws te verkondigen aan heel de schepping.
Laten wij het leven en de schoonheid van Gods schepping beschermen.
Heilige Geest, maak ons één in ons handelen.